Houtrot repareren doe je zo: frees al het zachte en verkleurde hout weg tot minimaal 5 mm in gezond hout, laat het drogen tot hooguit 18% vocht, breng een voorstrijk aan, vul met een tweecomponenten houtrotvuller en schuur en grond na het uitharden. Begin wel bij de oorzaak: zoek waar het water het hout in komt, zoals een open hoekverbinding, een kapotte kitnaad of een dorpel, en maak dat dicht. Wordt de houtrot reparatie groter dan een vuist, dan is nieuw hout inlijmen goedkoper; zit het rot achter de glaslijn, onder de rand van het glas, dan moet er een deel van het kozijn uit.
Door de redactie, nagelezen door JarnoInhoud van dit artikel
- Houtrot herkennen: zo ziet het eruit
- Houtrot repareren of vervangen?
- Houtrot repareren in negen stappen
- Hoe lang moet houtrotvuller uitharden?
- Welke houtrotvuller kies je?
- Wat er misgaat
- Wat niet werkt: purschuim, plamuur en alleen impregneren
- Houtrot in kozijn, deur en balk
- Houtrot voorkomen
- Veelgestelde vragen
Houtrot herkennen: zo ziet het eruit
Houtrot is hout dat door schimmels wordt afgebroken. Rot hout is verkleurd, zacht en brokkelig. Bruinrot maakt het donker en laat het in blokjes breken, witrot maakt het licht en vezelig. Aan de buitenkant zie je vaak eerst blaren, bladderende verf of scheurtjes. Let extra op de hoeken en de onderkant van het kozijn.
Twijfel je, doe dan de priktest. Druk de botte kant van een schroevendraaier in de verdachte plek en daarna in gezond hout ernaast. Gezond hout geeft weerstand; rot hout geeft zonder veel kracht mee en brokkelt. Prik ook rond de zichtbare plek, want onder de verf kan het rot verder lopen.
Wit pluis of strengen? Denk aan huiszwam
Wit tot grijs, wattig schimmelweefsel met gele vlekken, grijze strengen tot 1 cm dik of bruin stof kunnen wijzen op huiszwam. Stop dan en haal een specialist.
Houtrot repareren of vervangen?
Na het uitfrezen zie je hoe groot de schade is.
| Wat je vindt | Wat je doet |
|---|---|
| Gaatje of scheurtje tot 6 mm in gezond hout | Plamuren, geen houtrotvuller |
| Zachte plek, na uitfrezen 5 tot 20 mm diep | Zelf repareren met houtrotvuller |
| Dieper dan 20 mm | In lagen vullen, of eerst een stuk nieuw hout inlijmen |
| Groter dan een vuist | Lamineren: rot wegzagen en nieuw hout inlijmen, of laten doen |
| Rot achter de glaslijn of over een hele dorpel of stijl | Deelvervanging, laten doen |
| Deur of raam met holle kern, spaanplaat, multiplex of mdf | Vervangen |
Een deelvervanging is timmerwerk, meestal voor een aannemer, timmerman of gespecialiseerde schilder.
Houtrot repareren in negen stappen
Dit heb je nodig:
- Een houtvochtmeter
- Een houtrotfrees of multitool, en een beitel
- Voorstrijk en houtrotvuller van één systeem
- Een kitpistool
- Een kunststof mengplateau en een smal plamuurmes
- Nitrilhandschoenen
- Schuurpapier, korrel 80 en 150
- Zoek de oorzaak. Hout rot alleen als het nat blijft. Kijk waar het water binnenkomt: een open hoekverbinding, een scheur, een kapotte kitnaad tussen glas en hout, of de kopse kant van een dorpel. Maak dat lek dicht als deel van de klus, anders rot het hout naast je reparatie verder.
- Haal de verf weg. Schuur, krab of brand de verf rond de plek weg tot op het kale hout. Is de verf uit de jaren 90 of ouder, of is het oude buitenverf of menie, dan kan er lood in zitten: brand die dan niet af, schuur hem liever niet en lees eerst lood in oude verf.
- Frees het rot eruit. Haal met een houtrotfrees, multitool of beitel al het zachte en verkleurde hout weg en frees daarna nog minimaal 5 mm door in het gezonde hout. Schuur opstaande vezels weg en maak de plek stofvrij. Je bent klaar als de schroevendraaier nergens meer wegzakt.
- Meet het vocht. Meet met een houtvochtmeter in het kale hout: hooguit 18%. Is het natter, laat het dan aan de buitenlucht drogen en meet na 24 uur opnieuw. Geen föhn: dan droogt alleen het oppervlak en duw je het vocht dieper het hout in.
- Strijk voor. Draag vanaf nu nitrilhandschoenen, geen latex: epoxy kan een huidallergie geven. Neem de voorstrijk die bij je vuller hoort: Dry Fix UNI bij Dry Flex, Premium Houtversterker bij Eazyfix, Houtrotimpregneer bij Alabastine. Dry Fix en Houtversterker strijk je dun maar overal; laat ze ongeveer 25 minuten intrekken, dep af wat dan nog nat op het hout ligt en vul binnen 24 uur. De Houtrotimpregneer strijk je juist ruim, tot het hout niets meer opneemt, en laat je minimaal 6 uur drogen; hij is licht ontvlambaar, dus geen vuur in de buurt en goed ventileren.
- Meng de vuller. Meng op een kunststof mengplateau tot de kleur egaal is. Smeer het mengsel dun uit en werk vanaf het plateau, niet vanaf het plamuurmes: hoe meer pasta bij elkaar, hoe sneller hij uithardt. Maak niet meer aan dan je in 20 minuten verwerkt.
- Breng aan en vul op. Druk eerst met het smalle plamuurmes, een aanbrandmes, een dun laagje stevig in het hout. Vul daarna op zonder luchtbellen en strijk iets bol af, zodat je naar de goede vorm schuurt. De pasta moet overal minstens 5 mm dik zijn, ook aan de randen.
- Laat uitharden. Dek de reparatie af tegen regen en volle zon. Wordt de pasta nat voordat hij hard is, dan hardt het oppervlak niet volledig uit en moet het eraf. Hoe lang je wacht met schuren, staat hieronder.
- Schuur en grond. Op uitgeharde epoxy zit een vettig laagje waarop verf slecht hecht. Schuur dat weg met korrel 80 en daarna 150 of fijner (welke korrel) en maak de plek stofvrij. Grond de reparatie en het kale hout eromheen binnen een week: epoxy is niet UV-bestendig en wordt in de zon donker en kan craquelé krijgen, fijne barstjes in de toplaag. Afschilderen: zie kozijnen lakken.
Reken voor één plek in een kozijn op ongeveer anderhalf uur werk, verdeeld over twee dagen: tot en met vullen op dag één, schuren en gronden op dag twee. Moet het hout eerst drogen, dan komt die tijd erbij.
Hoe lang moet houtrotvuller uitharden?
Dry Flex 4 is bij 20 °C na ongeveer 4 uur schuurbaar, maar die tijd geldt voor een laag van 1 cm. Een kleine reparatie hardt langzamer uit: hoe minder pasta bij elkaar, hoe trager de reactie. Kou vertraagt ook, en onder 0 °C hardt de pasta niet uit. Schuur daarom bij 15 °C of warmer de volgende dag, bij kou pas na twee dagen, en bij Dry Flex 16 een dag later (eigen schatting).
Uitharding van Dry Flex 4 per temperatuur
Kleine reparatie, indicatieve tijden
- 0 tot 5 °Cuitgehard na 40 tot 48 uur
- 5 tot 10 °Cuitgehard na 28 tot 40 uur
- 10 tot 15 °Cuitgehard na 14 tot 28 uur
- 15 tot 20 °Cuitgehard na 9 tot 14 uur
- 20 tot 25 °Cuitgehard na 6 tot 9 uur
- 25 tot 30 °Cuitgehard na 3 tot 6 uur
- 30 tot 35 °Cuitgehard na 1,5 tot 3 uur
Repair Care: ca. 1,5 tot 3 uur.
Bron: Repair Care, De 7 stappen en indicatieve uithardingstijden (05/2026). Volgens Repair Care een indicatie: de uitharding hangt af van temperatuur, laagdikte en luchtvochtigheid, en hoe meer pasta bij elkaar, hoe sneller. Onder 0 °C hardt de pasta niet uit. RV niet vermeld.
Welke houtrotvuller kies je?
Welke houtrotvuller het beste is, hangt vooral af van het weer. Repair Care Dry Flex, Eazyfix Premium Houtrotvuller en Alabastine Houtrotvuller zijn alle drie tweecomponenten epoxy. Onder 10 °C kun je van de vier in de tabel alleen Dry Flex 4 en Eazyfix gebruiken, zolang er geen condens op het hout staat.
| Product | Verwerkingstijd | Laag per keer | Schuurbaar bij 20 °C | Verwerken bij | Ons advies |
|---|---|---|---|---|---|
| Repair Care Dry Flex 4 | 20 tot 25 minuten | 5 tot 20 mm, onder 10 °C tot 50 mm | na ca. 4 uur | 0 tot 35 °C | De meeste reparaties, ook bij kou |
| Repair Care Dry Flex 16 | 1,5 tot 2 uur | 5 tot 50 mm | na ca. 16 uur | 10 tot 35 °C | Grote reparaties en lamineren |
| Eazyfix Premium Houtrotvuller | 20 tot 25 minuten | 5 tot 20 mm | na ca. 4 uur | 0 tot 30 °C | Kleine en middelgrote klussen |
| Alabastine Houtrotvuller | 20 minuten | liggend tot 5 cm, staand tot 2 cm | na ca. 6 uur | vanaf 10 °C | Klussen bij zacht weer |
Bronnen: het productblad van Dry Flex 4 en het blad van Dry Flex 16 (Repair Care, 2023), en de productpagina’s van Eazyfix en Alabastine.
Eazyfix en de 2-in-1-koker van Dry Flex 4 passen in een gewoon kitpistool; de losse kokers van Dry Flex vragen een doseerpistool. Hoeveel kokers van 150 ml je nodig hebt: breedte maal hoogte maal diepte van het gat in centimeters, gedeeld door 150. Welke je ook kiest: steek je tijd in uitfrezen en drogen. Daar gaat een reparatie op mis.
Wat er misgaat
| Fout | Wat er gebeurt | Wat je doet |
|---|---|---|
| Vullen op nat hout of bij condens op het reparatievlak | De pasta hecht slecht en achter de reparatie kan het hout opnieuw gaan rotten | Meten en laten drogen; niet repareren op een beslagen ochtend |
| Te vroeg schuren | De reparatie raakt beschadigd, en het stof bevat epoxy die nog niet heeft gereageerd | Wachten tot de reparatie is uitgehard (zie hierboven) |
| Laten uitharden in de volle zon of met veel pasta in één keer | De epoxy wordt te heet en verliest deels zijn elasticiteit | Afdekken en in lagen werken |
Wat niet werkt: purschuim, plamuur en alleen impregneren
Houtrot repareren met purschuim werkt niet. Volgens het technisch blad van Soudal is purschuim bedoeld voor montage en holle ruimten, hardt het uit met vocht uit de lucht en is het niet UV-bestendig.
Plamuur en houtvuller zijn voor gaatjes in gezond hout, niet voor rot plekken; een 2K-plamuur gaat tot 6 mm diep. Het verschil lees je bij houtplamuur.
Houtrot behandelen met alleen een impregneer werkt ook niet. Een middel dat houtrot stopt, bestaat niet: het rot moet eruit tot in het gezonde hout. Een voorstrijk of houtrot impregneer versterkt de houtvezels en laat de vuller hechten. Belooft een impregneer dat hij houtrot stopt, zoals Alabastine Houtrotimpregneer, haal het rot dan toch eerst weg; dat doet Alabastine in zijn eigen stappenplan ook.
Houtrot in kozijn, deur en balk
Kozijn. Een open hoekverbinding frees je 10 mm breed en 10 mm diep uit, bij zwaar kozijnhout dieper, en vul je met dezelfde pasta. Houtrot aan de binnenkant van het kozijn kan van binnen komen: damp uit badkamer en keuken, condens op het glas, of een kapotte kitnaad binnen waardoor meer vocht het hout in gaat dan er via de buitenverf uit kan. Herstel dan eerst binnen, daarna buiten. Rot in de sponning herstel je voordat je nieuwe stopverf zet.
Deur. Een massieve deur repareer je net als een kozijn; een deur met een holle kern vervang je (zie de tabel bovenaan). Schilderen daarna: zie deur schilderen.
Balk. Dragend hout repareer je niet met alleen houtrotvuller: een rotte balk, balkkop of muurplaat moet eerst ondersteund worden. Laat hem beoordelen door een aannemer of constructeur; in oude gebouwen kan het ook huiszwam zijn.
Bij een monument gelden eigen regels voor vulmiddel: zie de richtlijn Historisch schilderwerk van Stichting ERM.
Houtrot voorkomen
Houtrot voorkomen is het hout droog houden. Houd verf en kitnaden dicht, herstel open verbindingen en scheuren meteen, en neem bij elke buitenschilderbeurt ook de binnenkant van de kozijnen mee. Loop je kozijnen elk voorjaar na op bladderende verf, open naden en zachte plekken (eigen schatting). Meer klussen vind je onder Schilderen.
Veelgestelde vragen
Kun je houtrot zelf herstellen?
Ja, houtrot zelf repareren lukt als het rot in massief hout zit, niet dragend is en na het uitfrezen kleiner blijft dan een vuist. Laat het doen als de plek groter is dan een vuist, als het rot achter de glaslijn zit of als het hout dragend is: dan moet er nieuw hout in, een deel van het kozijn uit of de balk eerst ondersteund worden.
Kun je houtrot repareren met hout?
Ja, bij grote schade is dat volgens Repair Care de beste manier: lamineren. Je zaagt het rot ruim weg en lijmt een nieuw stuk hout in met de epoxypasta, met een naad van minimaal 5 mm. De pasta werkt dan als lijm en vangt de spanning op tussen het oude hout en het nieuwe.
Hoe lang is houtrotvuller houdbaar?
Houd de houdbaarheidsdatum op de verpakking aan, dan zit je bij elk merk goed. Repair Care raadt gebruik na die datum af, omdat de epoxy dan eigenschappen verliest. Een aangebroken koker van Eazyfix kun je bewaren: openen heeft volgens Eazyfix geen invloed op de houdbaarheid. Bewaar houtrotvuller tussen 5 en 40 °C en roer componenten die lang hebben gestaan eerst door.
